کلیات :
ما برای تغییر دادن آنچه تا حال انجام داده ایم، وقت و انرژی کافی نداریم، و نه هم از حمایت کافی برخوردار هستیم. در چنین صورتی، چرا برنامهء آموزشی طراحی کورس (دورهء آموزشی) را که از من کار زیاد تر تقاضا دارد، تعقیب کنم؟
فرق میان تدریس و آموزش چیست؟
چرا باید کورس های (دوره های آموزشی) خود را تغییر دهم، در حالی که بقیه استادان دانشگاه کورس های شان را تغییر نمیدهند؟
با وجود قلت سهولت ها، چرا توقع تان از ما تا این حد بلند است؟
چرا طراحی کورس مهم است؟ آیا طراحی کورس (دورهء) آموزشی مهمتر از سایر موضوعات است؟
در حالیکه کورس های مورد انتخاب خود را تدریس میکنید، چرا به نیاز های اولیهء استادان توجه نمیکنید؟
کمیتهء نصاب در مورد کدام چیز ها تصمیم میگیرد؟
چرا شیوهء تدریس خود را تغییر دهم؟
چرا در طراحی کورس (دورهء) آموزشی از نظریات دیگران استفاده کنم؟
چرا یک معلم باید در زمینهء طراحی کورس (دورهء) آموزشی بصورت "دقیق بیاندیشد"؟
نقش های مهم برای کارگروپی کدامها اند؟
چرا معلمان شاگردان شانرا اجازه میدهند تا سوال کنند؟
چرا یک شیوهء «آموزش- محور» بر نقش معلم کمتر تأکید میکند؟
آیا این برنامهء آموزشی تضمین خواهد کرد که به این اهداف خود خواهیم رسید؟
چرا باور کنیم که افراد از تجارب مرتبط و خودمختارانهء شخصی بهتر می آموزند؟
چطور میتوانم در این برنامهء آموزشی مؤفق باشم؟
«محتوا- محوری» و «آموزش- محوری»
در طراحی کورس (دورهء) آموزشی «محتوا- محوری» چه معنا میدهد؟
فواید و مشکلات شیوهء «محتوا- محور» کدامها اند؟
آیا روش لکچر، یک طریقهء نامناسب در پروسهء تدریس به حساب می رود؟
چرا استادان دانشگاه شیوهء «آموزش- محور» را باید اختیار کنند؟ چرا در طرح کورس آموزشی به جای روش «محتوا- محور» از روش « آموزش- محور» باید استفاده نمایند؟
فواید و مشکلات روش «آموزش- محور» کدامها اند؟
چرا چنین به نظر میرسد که شیوهء «آموزش- محور» از معلم کار بیشتر می خواهد؟
چرا بر آنچه شاگردان میتوانند انجام بیشتر از آنچه باید بدانند، تأکید صورت می گیرد؟
عوامل وضعیتی
چرا باید عوامل وضعیتی را مد نظر بگیریم؟
اهداف آموزشی
چرا اهداف آموزشی در طراحی کورس (دورهء) آموزشی مهم اند؟
چرا مهم است که شاگردان از فرصت های موجود در آموزش معتبر استفاده کنند؟
ارزیابی
چرا در طراحی کورس آموزشی بر اساس روش «آموزش- محور» ارزیابی آموزنده را به کار می بریم؟
چرا از ارزیابی هایی (امتحانات) که قبلاً استفاده کرده ایم، نمیتوانیم کار بگیریم؟
چرا طرزالعمل ها و معیار ها برای ارزیابی ها ضروری اند؟
نتیجه گیری
چرا نتیجه گیریِ خوب در مورد شاگردان مهم است؟
فعالیت های آموزشی و تدریسی
چرا گرفتن نوت، لکچر و خواندن کتاب درسی برای آموزش شاگردان کافی نیست؟ چرا انواع فعالیت های آموزشی را داشته باشیم؟
چرا این قدر بر فعالیت ها تأکید میشود، یعنی اینکه شاگردان باید قسمت زیاد کار آموزش را انجام دهند و مسؤل آموزش خودشان باشند؟
همآهنگ سازی
چرا تمام کار هایی را که تا حال انجام داده ایم مجبوریم مرور کنیم؟
کلیات:
ما برای تغییر دادن آنچه تا حال انجام داده ایم، وقت و انرژی کافی نداریم، و نه هم از حمایت کافی برخوردار هستیم. در چنین صورتی، چرا برنامهء آموزشی طراحی کورس (دورهء آموزشی) را که از من کار زیاد تر تقاضا دارد، تعقیب کنم؟
1. بسیاری از استادان دانشگاه تمایل دارند به شیوه ای تدریس کنند که به خود شان درس داده شده بود. این بدین معنا است که در بسیاری از دانشگاه ها استادان به شاگردان سخنرانی می کنند- به دیگر سخن لکچر میدهند و شاگردان به صورت مستقلانه از مطالب خواندنی می آموزند. در حالیکه ارائهء لکچر و مطالعه راه های خوب برای آموزش می باشند، تحقیقات نشان داده است که وقتی استادان از شیوه های مختلف تدریس استفاده میکنند و روش های مختلف ارزیابی را به کار میبرند، از شاگردان شان میخواهند شیوه های مختلف آموزش را تعقیب کنند، شاگردان به نحو بهتری می آموزند.
2. این کورس، آموزش شاگردان را به حد اعلی رسانده و تدریس شما را برای آنان لذت بخش میسازد. طراحی کورس آموزشی همآهنگ به استادان کمک میکند تا ظرفیت شان را انکشاف داده عوامل وضعیتی را شناسایی نمایند، اهداف آموزشی، نتیجه گیری و ارزیابی و فعالیت های آموزشی را طرح کنند که بعداً آنها را به شکلی همآهنگ کنند تا آموزش معتبر بوسیلهء شاگردان به حد اعلی خود برسد.
3. مرکز انکشاف مسلکی به شما کمک خواهد کرد تا در تدریس تان تغییراتی بیاورید که آنرا بهبود ببخشد. بعد از بخش اول این برنامهء آموزشی، از شما خواسته خواهد شد تا یکی از کورس های تان (دوره هایی آموزشی تان) را دوباره طراحی کنید. مرکز انکشاف مسلکی در آینده نیز در این روند به شما کمک و رهنمایی خواهد کرد.
4. مرکز انکشاف مسلکی از طریق پروژهء تحصیلات عالی به شما فرصتی را مساعد خواهد ساخت تا فراورده های فکری تانرا هم از طریق انترنت و هم به شکل چاپی به نشر برسانید. در حال حاضر ما با وزارت تحصیلات عالی کار میکنیم تا مطمین سازیم که از اشتراک شما در این برنامهء آموزشی و نوشتن آثار مفید تان قدردانی صورت گرفته، از پاداش آن مستفید شوید.
به بالا صفحه بروید
فرق میان تدریس و آموزش چیست؟
تدریس آن قسمت از فعالیت های آموزشی است که در صورت حضور معلم در صنف واقع میشود. آموزش مسلماً در تعامل و کنش متقابل میان استاد و شاگردان واقع میشود، اما تقریباً در هر حالتی میتواند رخ دهد که شاگرد درآن قرار دارد- خواه به شکل انفرادی باشد یا بگونهء گروهی. آموزش میتواند از هر منبع دیگری مانند کتابها، مقالات، انترنت، و تجارب زندگی صورت گیرد.
به بالا صفحه بروید
چرا باید کورس های (دوره های آموزشی) خود را تغییر دهم، در حالی که بقیه استادان دانشگاه کورس های شان را تغییر نمیدهند؟
1. به عنوان استاد عرصهء تعلیم و تربیه، شما پیشگامان شیوه های جدید تعلیم و تربیه هستید. هرگاه معلومات جدیدی در مورد پیداگوژی در دسترس باشد، شما کسانی خواهید بود که آنرا به دانشگاه تان معرفی خواهید کرد.
2. اگر استادی از پوهنجی دیگری در مورد اینکه چگونه تدریس کند یا چگونه چیزی را افاده کند، سوالاتی داشته باشد، شما باید متیقن باشید که به آنها کمک کرده میتوانید.
3. بسیاری از شاگردان تان ممکن است در آینده در مکاتب معلم شوند. اگر برای تدریس آنها از روش لکچر استفاده کنید، آنها نیز در وقت و زمانش از عین شیوه استفاده خواهند کرد. این کار خوبی نخواهد بود، زیرا مطالعات نشان داده است که خواه شاگردان دانشگاه باشد یا مکتب، دانش و مهارت هایی لازمی را بطور فعال بیشتر می آموزند- تا بطور غیرفعال.
به بالا صفحه بروید
با وجود قلت سهولت ها، چرا توقع تان از ما تا این حد بلند است؟
1. برای مؤفقیت در هر کاری، شما باید از خود توقع بلند داشته باشید. هرگاه به حیث افراد مسلکی مسؤلان امور تدریسی، از خود توقع بلند نداشته باشید، در آنصورت نباید این کورس آموزشی را بگیرید.
2. اگر قرار باشد بخاطر فقدان تسهیلات سختتر کار کنید تا این تغییرات را ایجاد نمایید، پس باید این توقعات بلند را به حیث چالش بپذیرید. بسیاری از مشکلات مربوط به ما و شما ممکن نیست حل گردند، بنابراین با توجه به موقعیتی که افغانستان از لحاظ تاریخی قرار دارد، شما تا حد امکان بکوشید تا آن را عملی بکنید.
3. اگر دلایلی را می بینید که نباید برای بهبودی کار کنید، پس بهبود نخواهید یافت. اگر تغییر نمیکنید و بهبود نمی یابید، درانصورت سرانجام از تدریس خسته میشوید و از کار تان لذت نخواهید برد. بدتر این چیزی نیست که یک معلم علاقه به تدریس نداشته باشد، اما از روی مجبوریت به تدریس خود ادامه دهد.
4. شما در نقش یک الگو برای شاگردان تان قرار دارید، اگر شما برای بهبود کوشش نکنید، چرا از شاگردان خود توقع کوشش را دارید؟
به بالا صفحه بروید
چرا طراحی کورس مهم است؟ آیا طراحی کورس (دورهء) آموزشی مهمتر از سایر موضوعات است؟
1. این کورس در مورد طراحی کورس (دورهء) آموزشی است و این بدان خاطر است که میخواهیم آگاهی تانرا در قسمت اینکه در کورس (دورهء آموزشی) دانشگاه چه چیز های ممکن است، بلند ببریم. در ختم این برنامهء آموزشی از شما کارشناسان روش «آموزش- محوری» ساخته نخواهد شد، اما بسیاری از عناصر کلیدی را که در آن به کار میرود را خواهید شناخت.
2. هرگاه بدانید چه چیزی ممکن است، به حد کافی خواهید دانست تا در مورد نظریات و مفاهیمی کاوش کنید که میل دارید در آن مورد بیشتر بدانید. اگر واقعاً میخواهید بیشتر بدانید، با ما در میان بگذارید و ما کوشش خواهیم کرد تا کورس های آموزشیی را برایتان فراهم آوریم که موضوعات را به شکل عمیقتر مورد مطالعه قرار دهد. همینکه شما نیازهای پیداگوژیکی تانرا تعیین و انتخاب کردید، ما تلاش خواهیم کرد آن نیاز ها را مرفوع سازیم.
به بالا صفحه بروید
در حالیکه کورس های مورد انتخاب خود را تدریس میکنید، چرا به نیاز های اولیهء استادان توجه نمیکنید؟
پروژهء تحصیلات عالی افغانستان با وزارت تحصیلات عالی برای رسیدن به اهداف خاصی، قراردادی را به امضاء رسانیده است. یکی از این اهداف خاص این است تا فرصت های انکشاف مسلکی را به استادان تعلیم و تربیه فراهم آورد. به همین دلیل است که ما این کورس را دایر نموده ایم. ما میتوانیم به تقاضای شما در مورد موضوعات خاص پیداگوژیکی پاسخ گوییم، اما شما نیاز های زیادی دارید که بنابر محدودیت در بودجه نمیتوانیم آنها را حل کنیم؛ یا وزارت تحصیلات عالی میخواهد با روش های متفاوت به حل آنها بپردازد. به خصوص، پروژهء تحصیلات عالی پول و قدرت آنرا ندارد که معاش استادان را افزایش بخشد یا صنوف درسی جدید بسازد یا هم حالات را در مجموع بهبود بخشد، گرچه ما بطور فعال در جستجوی راه هایی هستیم که وزارت معارف را وادار سازیم تا این کار ها را انجام دهد.
به بالا صفحه بروید
کمیتهء نصاب در مورد کدام چیز ها تصمیم میگیرد؟
1.ماهیت و مقصد کلی آموزش در دانشگاه و یا دیپارتمنت؛
2.ساختار عمومی صنف و اینکه کورس آموزشی چگونه به ترتیب کار کند تا آموزش شاگردان را به طریق منطقی و مؤثر رشد دهد؛
3.محتوای بنیادی همه کورس (دوره) های آموزشی؛
4.آنچه شاگردان نیاز دارند تا مطالعات شانرا تکمیل کنند.
به بالا صفحه بروید
چرا شیوهء تدریس خود را تغییر دهم؟
1.از خود بپرسید، آیا میخواهید تدریس خود و آموزش شاگردان تانرا بهبود ببخشید؟ به حیث یک معلم مسلکی باید همیشه در جستجوی راه هایی باشید که تدریس خود را بهتر ساخته آموزش شاگردان تان را به حد اعلی برسانید. همین است مسؤلیت تان در برابر خودتان، دانشگاه و شاگردان تان.
2.گرچه تغییر دادن شیوه های تدریس تان به صورت اولیه مستلزم کار بیشتر از سوی خودتان میباشد، سرانجام باعث خواهد شد که از تدریس تان لذت بیشتر ببرید.
به بالا صفحه بروید
چرا در طراحی کورس (دورهء) آموزشی از نظریات دیگران استفاده کنم؟
1.نظریات درین کورس نتیجهء تحقیقات یست که در چندین زمینه با تعداد زیاد شاگردان انجام یافته است. اکثر این نظریات جدید نیستند، معلمان در اطراف جهان برای صد ها سال از آنها استفاده کرده اند. در حقیقت بسیاری از این نظریات صد ها سال قبل توسط علمای اسلامی زمانی ایجاد گردیده اند که مسلمین در عرصهء تعلیم و تربیه علمبرداران دانش بودند.
2.از طریق تجارب تان در مورد این مفاهیم و جریانات، قادر خواهید شد قضاوت کنید که این نظریات برای شما و شاگردان تان چقدر مؤثر است. تنها چیزی که ما تقاضا داریم، این است که شما به این نظریات فرصت، عملی سازید دهید تا پس از آن برای شما و شاگردان تان مؤثریت آن ثابت گردد. خواه از آنها کار بگیرید، خواه نگیرید، مانند همیشه به شما مربوط است.
3.از طریق مرکز انکشاف مسلکی به شما کمک خواهد شد تا این مفاهیم و جریانات را مطابق شیوهء کاری خود تان مورد استفاده قرار دهید. بدین ترتیب نظریات دیگران به شیوهء خلاق و انفرادی، توسط شما مورد استفاده قرار خواهد گرفت.
4.اکثر ما برای ترک عادات گذشته به کمک و منبعی الهام نیاز داریم. این نظریات جدید در مجموع باعث خلق این انگیزه برای شما، در امر تدریس بهتر خواهد شد.
به بالا صفحه بروید
چرا یک معلم باید در زمینهء طراحی کورس (دورهء) آموزشی بصورت "دقیق بیاندیشد"؟
هدف از دقیق اندیشیدن عمیقاً و بطور همه جانبه فکر کردن را گویند. معلمان یا هر کسی که بخواهد کارش بهبود یابد، باید به همینگونه بیاندیشد- نه تنها در مورد طراحی کورس آموزشی، بلکه در قسمت هر جنبه ای از تدریس. برای این کار، در جریان این برنامهء آموزشی، باید در پیرامون تجارب گذشتهء تان و اینکه چگونه این نظریات جدید را عملاً به کار ببرید فکر کنید. برای آنکه بعد از این برنامهء آموزشی این کار بکنید، شما نیاز دارید تا در ختم هر فعالیت، جلسهء برنامهء آموزشی یا هم هفتهء درسی، محتاطانه فکر کنید این که در جریان استفاده از آن چه چیزی مؤثر بود و چه چیزی مؤثر نبود؟ چه کاری میتوانم انجام دهم تا به شاگردانم تجربهء آموزشی بهتر فراهم نمایم؟ و امثالهم.
به بالا صفحه بروید
نقش های مهم برای کارگروپی کدامها اند؟
هر گاه اعضای گروپ در کارگروپی مجرب باشند و بدانند که چه باید انجام شود، نقش ها برای گروپ ضروری نیستند. نقش های رهبر گروپ، محرر، ارایه کننده و ناظر بر وقت باید به شکلی از اشکال اجراء گردند، زیرا هر کدام اینها یک وظیفهء مهم دارند که گروپ را مؤثر تر و محصول کاری گروپ را متمرکز بر هدایات داده شده نگهمیدارد.
به بالا صفحه بروید
چرا معلمان شاگردان شانرا اجازه میدهند تا سوال کنند؟
1.سوال و جواب از مهارت های اساسی برای یک معلم محسوب می شود. از روزگار سقراط تا حال، از آن رو که این روش بسیار مؤثر است، مورد استفاده قرار داشته است.
2.سوال و جواب سبب خلق انگیزه در ذهن و رفتار شاگردان شده، آنها را مشغول نگه می دارد. سوال و جواب نه تنها نشان میدهد که شما در عرصهء تدریس متخصص هستید، بلکه در عین حال متوجه نیازهای آموزشی شاگردان تان نیز می باشید.
3.پرسیدن سوال خوب مهارت زیاد میخواهد، ازینرو از طریق همین سوالاتی که شاگردان تان میپرسند (یا سوالاتی که نمیپرسند)، شما در مورد آنها بسیار موضوعات را دریافت میکنید.
4.هرگاه یک شاگرد سوالی را میپرسد، بسیار احتمال دارد شاگردان دیگر در صنف همان سوال را از خودشان بپرسند اما یا بسیار کمرو و خجالتی اند، یا مهارت سوال کردن را ندارند؛ و یا هم در پرسیدن سوال تنبل اند.
به بالا صفحه بروید
چرا یک شیوهء «آموزش- محور» بر نقش معلم کمتر تأکید میکند؟
شیوهء آموزش محور نقش معلم را دست کم نمی گیرد، بلکه بر آن نقش می افزاید. معلمان از قبل مسؤل فراهم آوری زمینهء آموزش دانش، مهارت و ارایهء جواب به سوالات شاگردان هستند. شیوهء «آموزش- محور» از معلم "یک تسهیل کننده ای میسازد که به شاگردان فرصت را مهیا میکند تا از طریق کار خود شان جوابات شان را دریابند".
به بالا صفحه بروید
آیا این برنامهء آموزشی تضمین خواهد کرد که به این اهداف خود خواهیم رسید؟
هیچ تضمینی برای این کار وجود ندارد. این برنامهء آموزشی به شما فرصت خواهد داد تا به طرق مختلف در مورد تدریس تان فکر کنید. چگونگی استفاده از این معلومات به شما مربوط میشود.
به بالا صفحه بروید
چرا باور کنیم که افراد از تجارب مرتبط و خودمختارانهء شخصی بهتر می آموزند؟
1.جواب ساده اینست که تحقیقات در چندین زمینه و با روش هایی متنوع از معلمان و شاگردان نشان داده است که این شیوه نتیجهء بهتر در پی دارد.
2.جواب پیچیده تر را شما میدهید. تجربهء کلیدی آموزش شما چه بوده است؟ آیا این تجربهء تان از لکچر بوده است؟ آیا از خواندن کتاب بوده است؟ یا از آنچه خودتان انجام داده اید بدست آمده است؟
به بالا صفحه بروید
چطور میتوانم در این برنامهء آموزشی مؤفق باشم؟
1.با تکمیل وظیفهء مطالعهء خانگی، مباحثه روی محتوای مضامین با سایر اشتراک کنندگان و در صورت لزوم، با مربی؛
2.با تطابق دادن خودتان با وظایف تذکر یافته در هر جلسه؛
3.اینکه یک عضو فعال و همکار گروپ باشید؛
4.اینکه برای اخذ مفاهیم و شیوه های جدید آماده گی داشته باشید؛
5.با اندیشیدن در مورد تدریس تان و اینکه چگونه آنرا میتوانید بهتر کنید؛
6.با تخیل اینکه خود را در موقف شاگرد تان قرار دهید؛
7.با دنبال کردن وظایف فردی.
به بالا صفحه بروید
«محتوا- محوری» و «آموزش- محوری»:
در طراحی کورس (دورهء) آموزشی «محتوا- محوری» چه معنا میدهد؟
درین شیوه، معلمان فهرستی از عناوین مهم را ترتیب میدهند و بعد تصمیم میگیرند که هر موضوع مزبور باید چقدر وقت را در بر بگیرد تا تدریس با کیفیت صورت بگیرد. در این روش، معلم بیشتر به فهرست موضوعات یک و یا چند کتاب نگاه انداخته و لستی از عناوین مهم را از روی آن تهیه می کند. همچنان او در رابطه به تخصیص زمان لازم برای تطبیق هر موضوع تصمیم گرفته، مراتب اخذ امتحان و ارزیابی خود از موضوعات مزبور- در کل کورس (دورهء) آموزشی- خویش را تعیین می نماید. در ختم کورس (دورهء) آموزشی، معلم از شاگردان خود امتحان میگیرد تا بداند که آنها از کورس کدام معلومات را به خاطر سپرده اند.
به بالا صفحه بروید
فواید و مشکلات شیوهء «محتوا- محور» کدامها اند؟
فایدهء ای شیوه این است که نسبتاً آسان و ساده است؛ اما مشکل آن اینست که واقعاً به این موضوع که شاگردان بالاتر از محتوا چه می آموزند، توجه ندارد. این نوع آموزش زود فراموش میشود.
به بالا صفحه بروید
آیا روش لکچر، یک طریقهء نامناسب در پروسهء تدریس به حساب می رود؟
1.تا زمانیکه لکچر یگانه راه برای تدریس نباشد، طریقهء نامناسب (بد) نیست. بعضی از شاگردان تان با گوش دادن به لکچر خوب نمیآموزند، حواس شان پریشان میشود، تمرکز نمیتوانند و حتا خسته میشوند.
2.مهم تر از آن اینکه، بسیاری از شاگردان وقتی چیزی را انجام دهند خوب می آموزند- یعنی وقتی که به منظور ایجاد یک محصول واقعی، از معلومات و مفاهیم جدید فعالانه استفاده نمایند.
به بالا صفحه بروید
چرا استادان دانشگاه شیوهء «آموزش- محور» را باید اختیار کنند؟ چرا در طرح کورس آموزشی به جای روش « محتوا- محور» از روش «آموزش- محور» باید استفاده نمایند؟
ادر شیوهء «محتوا- محور» بیشتر از شاگردان محضاً همین انتظار می رود که مطالب را بصورت غیر فعال بیاموزند. مطالعات صورت گرفته در چندین سال گذشته، در دانشگاه ها نشان میدهند که وقتی از شاگردان تقاضا میشود دانشی را که در صنف فرا گرفته اند به صورت فعال و واقعی به کار برند، آنها بهتر می آموزند. شیوهء «آموزش- محور» بر مصروف ساختن فعال شاگردان در روند آموزش شان متمرکز است.
به بالا صفحه بروید
فواید و مشکلات روش «آموزش- محور» کدامها اند؟
گرچه این شیوه مستلزم وقت و تلاش بیشتر از سوی معلم است، در ضمن بهترین فرصت را مهیا میسازد تا شاگردان از آن طریق تجارب آموزشی معتبر بدست بیاورند.
به بالا صفحه بروید
چرا چنین به نظر میرسد که شیوهء «آموزش- محور» از معلم کار بیشتر می خواهد؟
روش «آموزش- محور» از معلم کار بیشتر تقاضا دارد- حد اقل وقتی که تازه از این روش کار میگیرند. هرگاه همه چیزی که از یک معلم توقع میرود این باشد که در صنف قدم بزند، به شاگردان لکچر دهد و به چند سوال آنها جواب بگوید، پس در این صورت وظیفهء معلم ساده و آسان است. شیوهء «آموزش- محور» از معلم میخواهد تا در قسمت ارزیابی و فعالیت های آموزشی و تدریسی کاربیشتر انجام دهد، اما این کار هم برای استاد و هم برای شاگردان منفعت های زیادی به بار خواهد آورد.
به بالا صفحه بروید
چرا بر آنچه شاگردان میتوانند انجام بیشتر از آنچه باید بدانند، تأکید صورت می گیرد؟
1.از راه انجام دادن فعالیت، شاگردان فرصت بیشتری برای آموزش معتبر دراختیار دارند. آموزش معتبر نه تنها بر دانش و نظریات تمرکز میکند، بلکه در عین حال بر تطبیق دانش و نیز بر آموزش در مورد روش آموختن و سایر اهداف نیز توجه دارد. این اهداف آموزشی به اینگونه سوالات جواب بهتر را ارائه میکند: "از نظرشما 2-3 سال بعد از ختم کورس (دورهء) آموزشی، تأثیر آنچه فراگرفته اید، بر شما چه و چگونه خواهد بود؟".
2.با به کارگیری دانشی که شاگردان در وضعیت های واقعی (عینی، عملی و طبیعی) کسب کرده اند، آنها بهتر می آموزند و بیشتر به یاد شان باقی میماند.
3.این هم مهم است که شاگردان قادر باشند که به این سوال جواب بدهند: "چرا این دانش را می آموزم؟" پاسخ به این پرسش، بطور خودکار آنها را تشویق به آموزش می کند.
4.با استفاده از این روش، وقتی شاگردان از دانشگاه فارغ میشوند، در قسمت استفاده از دانش تجارب عملی کسب کرده اند؛ دانشی که یک شخص در وقت احراز کار های با مسؤلیت مورد استفاده قرار میدهد.
به بالا صفحه بروید
عوامل وضعیتی:
چرا باید عوامل وضعیتی را مد نظر بگیریم؟
1.فکر کردن در مورد عوامل وضعیتی به ما فرصت معلومات بهتر و بیشتر را میدهد تا وقتی در بارهء اهداف آموزشی، ارزیابیها، و فعالیت های آموزشی و تدریسی فکر میکنیم، تصامیم بهتر اتخاذ کنیم.
2.میان دانشگاه ها، نصاب های تعلیمی، صنوف درسی، مضامین، معلمان و شاگردان تفاوت های زیادی وجود دارد که ما باید در وقت طراحی کورس (دورهء) آموزشی در نظر بگیریم- کورسی که با شرایطی که ما تدریس میکنیم و شاگردان می آموزند، سازگار باشد.
به بالا صفحه بروید
اهداف آموزشی:
چرا اهداف آموزشی در طراحی کورس (دورهء) آموزشی مهم اند؟
1.تقاوتها میان شیوه های «آموزش- محور» و «محتوا- محور» در اهداف آموزشی به صراحت هویدا می باشد. در روش «آموزش- محور»، با تعیین اهدافی که بیشتر کسب دانش را شامل میشود، ما خود را مؤظف به طرح فعالیت های آموزشی و تدریسی مسیازیم که این اهداف جدید را به شکلی برآورده میسازد؛ طوری که اهداف «محتوا-محور» نمیتوانند آنرا براورده سازند.
2.این اهداف جدید مفاهیم آموزش معتبر را بازتاب میدهد- یک تعریفی از آموزش که بسی وسیعتر از تعریف آموزش متنی بر روش «محتوا- محور» است. اگر شما به شکل 2 طراحی کورس (دورهء) آموزشی همآهنگ نظر بیاندازید، درخواهید یافت که اهداف آموزشی «محتوا- محور» تنها یک بر ششم قسمت چارت، یعنی دانش بنیادی را فراهم کرده است، در حالیکه اهداف آموزشی روش «آموزش- محوری» تمام ساحات رده بندی آموزش معتبر را احتوا نموده است.
3.تشویق شاگردان با ایجاد مرام واقعی آموزش؛
4.معطوف ساختن توجه و تلاش شاگردان؛
5.متمرکز ساختن مقصد خودتان به حیث معلم؛
6.شناسایی و انتخاب شیوه های مؤثر تدریس؛
7.تعیین طرزالعمل قابل استفاده در خصوص ارزیابی.
به بالا صفحه بروید
چرا مهم است که شاگردان از فرصت های موجود در آموزش معتبر استفاده کنند؟
1.اگردان بهتر می آموزند؛
2.شاگردان بیشتر تشویق میشوند تا بیاموزند؛
3.شاگردان به مدت طولانی تر آموخته های شان را به یاد خواهند داشت و این آموخته ها بعد از دانشگاه در زنده گی شان قابلیت استفاده را خواهد داشت.
به بالا صفحه بروید
ارزیابی:
چرا در طراحی کورس آموزشی بر اساس روش «آموزش- محور» ارزیابی آموزنده را به کار می بریم؟
1.اهداف آموزشی روش «آموزش- محور» را که ایجاد کرده ایم، معمولاً به معنای این است که باید بالاتر از امتحانات کاغذی فکر کنیم تا ببینیم که شاگردان به این اهداف نایل گردیده اند یا خیر.
2.ارزیابی های اصلاحی (آموزنده)، پروسهء آموزش را ارتقا بخشیده آنرا اندازه گیری میکند. به عبارت دیگر، در هنگام این ارزیابی ها، شاگردان نیز یک مقدار زیاد موضوعات مطلوب را فرا میگیرند.
3.ارزیابی بر شیوهء تدریس ما تأثیر میگذارد. هرگاه برای اندازه گیری اجراآت و دست آورد های شاگردان از امتحانات، بطور ساده از قلم و کاغذ استفاده کنیم، درآن صورت تدریس ما به فراهم نمودن کمک به شاگردان میلان پیدا خواهد کرد؛ تا این امتحانات را بگذرانند. همچنان در این فرایند، شیوه هایی به کار خواهد رفت که میزان نمره گیری شاگردان را در این امتحانات به حد اعلی می رساند. هر گاه چنین کنیم، دوباره به شیوهء «محتوا- محور» بر خواهیم گشت، طوریکه چنین خواهیم پنداشت که امتحانات با قلم و کاغذ برای سنجش اینکه آیا شاگردان معلومات خاص را به خاطر سپرده اند یا نه، بهترین طریقه میباشند.
4.در ادبیات تعلیم و تربیه، تأثیری که ارزیابی بر آنچه در صنف واقع میشود دارد، تأثیرِ «تخمیر» (washback) یاد میشود. به طور مثال وقتی یک شاگرد از صنف دوازدهم در افغانستان فارغ میشود، امتحان کانکور را میگذرانند، طوری که این امتحان از دانش آنها در ساحه های مختلف ارزیابی به عمل می آورد. معلمان میدانند که شاگردان میخواهند نتیجهء خوب در این امتحان به دست آورند. ازینرو این معلمان تدریس شانرا برای پاسخ دهی به این نیاز تعدیل میکنند.
5.بسیاری از شاگردان، گاه گاهی هوشیار ترین آنها، در امتحاناتی که بوسیلهء قلم وکاغذ که اندازه گیری میکند به قدری که مطالب را در طول دورهء آموزشی خویش به حافظه سپرده اند، درخشش خوب ندارد. غالباً بهترین شاگردان آنهایی اند که دانش فراگرفته شده را در وضعیت های حقیقی به کار برند. بنابراین، ما باید نیاز های چنین شاگردان را بر آورده سازیم تا نسبت به همه شاگردان بیطرف بوده، عدالت در پروسهء آموزش خویش در نظر گرفته، تطبیق کرده باشیم.
به بالا صفحه بروید
چرا از ارزیابی هایی (امتحانات) که قبلاً استفاده کرده ایم، نمیتوانیم کار بگیریم؟
هنوز هم میتوانید از امتحانات بشکل قلم و کاغذ، سوالات چهارجوابه و غیره استفاده کنید تا میزان اجراآت و دست آورد های شاگردان را اندازه گیری کنید. اینجا مشکل در این است که همانند استفاده از روش لکچر به عنوان یگانه شیوهء تدریس، یک نوع فعالیت یا یک نوع ارزیابی اگر استفاده شود، مشکل آفرین می باشد. با بخاطر اینکه شاگردان نشان دهند که چقدر آموخته اند، باید ما تعادلی ایجاد کنیم که در چارچوب آن، برای شاگردان فرصت هایی مختلفی بمنظور انجام این کار مساعد گردد.
به بالا صفحه بروید
چرا طرزالعمل ها و معیار ها برای ارزیابی ها ضروری اند؟
1.مهم است که شما بخاطر قضاوت در مورد شاگردان باید از عین طرزالعمل و روش ارزیابی استفاده کنید. از نقطه نظر تصور شاگردان بخاطر ثبوت بی طرفی تان و در مجموع بی طرفی دانشگاه، طرزالعمل و معیار های سنجش مهم تلقی می شوند.
2.هر گاه طرزالعمل و معیار هایی داشته باشید که خوب در مورد آنها فکر شده باشد، بهتر قادر خواهید بود که مؤثریت تدریس تان را مورد قضاوت قرار بدهید. همچنان زمانیکه محصولات کاری شاگردان را مشاهده می کنید، میتوانید تدریس تان را بهتر تنظیم نموده به نیازمندی های شاگردان بهتر رسیده گی کنید.
3.با تعیین طرزالعمل و معیارها، شما به ارزیابی و از آن طریق به اهداف آموزشی خود حیات یا شکل طبیعی و واقعی می بخشید. خیلی خوب است که بگوییم یک هدف آموزشی این است که شاگردان یک مفهوم را بهتر بفهمند و قادر به استعمال آن باشند، اما چگونه خواهید دانست که آن هدف آموزشی را فراگرفته است، مگر اینکه روش اندازه گیری خود را در قبال ارزیابی طرز انجام کار شاگردان- با توجه به اهداف آموزشی خویش- مشخص سازید.
4.شاگردان ضرورت دارند بدانند که در مورد خود شان و کارشان، از جانب دیگران چگونه قضاوت میشود. طرزالعمل و معیار های واضح به آن های این معلومات را به صورت واضح میدهد و آنها را مطمین میسازد که در امر قضاوت، در زمینهء محصولات کاری و هر یک از شاگردان صنف، عدالت به معنی واقعی کلمه، در نظر گرفته شده است.
به بالا صفحه بروید
نتیجه گیری:
چرا نتیجه گیریِ خوب در مورد شاگردان مهم است؟
1.شاگردان ضرورت دارند قوت ها و نقاط قابل اصلاح شان را نه در ختم کورس (دورهء) آموزشی، بلکه در جریان آن بشناسند تا مسؤلیت بیشتر را در قسمت آموزش خویش به عهده بگیرند.
2.شاگردان باید توانایی شانرا در «ارزیابی خودی» وسعت بخشند، زیرا بعداً در زندگی مجبورند چنین کنند. نتیجه گیری از سوی معلم به شاگردان کمک می کند تا آنها بیاموزند که چطور می توان «خود را ارزیابی» کرد.
3.هرگاه در مورد کار شاگردان نظرداده شود، بهتر تشویق میشوند، زیرا مطمین میشوند که معلم به اندازهء کافی متوجه آموزش آنهاست و در مورد آنها به حیث افراد مهم توجه دارد و فکر میکند.
4.برای اینکه یک معلم نتیجه (نظر خویش) را بصورت واقعی ارائه کند، باید نقات قوی و نقاط قابل اصلاح شاگردان را بداند. اگر این معلومات را داشته باشد، میتواند تدریس خود را بهتر تنظیم کند تا درس مطابق نیازمندی های شاگردان اش باشد.
به بالا صفحه بروید
فعالیت های آموزشی و تدریسی:
چرا گرفتن نوت، لکچر و خواندن کتاب درسی برای آموزش شاگردان کافی نیست؟ چرا انواع فعالیت های آموزشی را داشته باشیم؟
مطالعات نشان داده است که شاگردان به شیوه های مختلف می آموزند. به عبارت دیگر، بعضی از شاگردان از لکچر و خواندن خوب می آموزند و دیگران با به کارگیری فعال معلومات و عده ای هم از طریق پیشکش های گرافیک (چارتها، گرافها، تصاویر، ویدیو و غیره) خوب می آموزند. برخی هم از راه کارگروپی و جوره یی مطالب را خوب فرا میگیرند. یک معلم مسؤل باید تا حد ممکن نیازهای آموزشی شاگردان را مرفوع سازد.
به بالا صفحه بروید
چرا این قدر بر فعالیت ها تأکید میشود، یعنی اینکه شاگردان باید قسمت زیاد کار آموزش را انجام دهند و مسؤل آموزش خودشان باشند؟
1.ماهیت اصول شیوهء «آموزش- محور» این است که شاگردان با عمل کردن دانش، با به کاربردن فعال معلومات، با تمکیل کردن وظایف سپرده شده، با مصروف شدن و کار با همقطاران به بهترین شکل می آموزند. به این ترتیب یادگیری شان با زند گی واقعی آنها هم در حال و هم در آینده بهتر پیوند میخورد.
2.در زنده گی بزرگسالی مردم مسؤل اموزش خودشان اند. بنابرین، هر قدر از شاگردان بخواهیم مسؤل یادگیری خودشان باشند، به همان اندازه آنها بعد از فراغت از دانشگاه بهتر آمادهء زند گی خواهند بود.
به بالا صفحه بروید
همآهنگ سازی:
چرا تمام کار هایی را که تا حال انجام داده ایم مجبوریم مرور کنیم؟
1.مانند هر وظیفهء پیچیدهء دیگر یا وظایف فرعی، همیشه خوب است که نتیجه یا محصول وظیفهء سپرده شده را در مجموع مرور کنیم تا ببینیم که قسمت هایی را که خلق کرده ایم به چه شکلی با هم یکجا کار میکنند.
2.این مرور فقط یک مرور اول است. وقتی طرح کورس (دورهء آموزشی) جدید تطبیق گردید، هر قسمت آن توسط معلم آزمایش میشود و بر مبنای نتیجه گیری خودشان مورد بازبینی قرار میگیرد. معلم باید در کار "ارزیابی خودی" و "اندیشیدن" خوب باشد تا آنچه را که خلق نموده است به طور مداوم بر آموزش متداوم شاگرد تأثیر داشته باشد. در شرایط عملی، این به معنای قضاوت صادقانه از تدریس خودشان است خواه لکچر باشد، یا فعالیت و وظایف شاگردان، یا ارزیابی ها و یا هم مرور مداوم تا اجراآت و دست آورد های خود و شاگردان شان را بهبود بخشند.
به بالا صفحه بروید
